Kluczowe ustalenia
- 11 czerwca 2026 r. prezydent Karol Nawrocki zawetował trzy ustawy: nowelizację Ordynacji podatkowej i Kodeksu karnego skarbowego (druk 2288), ustawę o rynku kryptoaktywów (druk 2363) oraz ustawę dotyczącą m.in. dopuszczania do zawodu lekarzy spoza UE (druk 2456). Tego samego dnia podpisał siedem ustaw.
- Weto wobec ustawy o rynku kryptoaktywów było trzecim wetem wobec tej samej ustawy — Sejm uchwalił jej trzecią wersję 15 maja 2026 r., a dwie poprzednie wersje również wróciły z Pałacu Prezydenckiego bez podpisu.
- Media wyliczają, że od zaprzysiężenia 6 sierpnia 2025 r. prezydent nie podpisał 37 ustaw — przy czym liczba ta łączy weta ustawodawcze (art. 122 ust. 5 Konstytucji) z prewencyjnymi wnioskami do Trybunału Konstytucyjnego (art. 122 ust. 3). Dla porównania: Aleksander Kwaśniewski zgłosił 35 wet przez 10 lat prezydentury, Lech Kaczyński — 18, a Bronisław Komorowski — 4.
- Okres przejściowy unijnego rozporządzenia MiCA dla działających już w Polsce firm kryptowalutowych upływa 1 lipca 2026 r. Bez krajowej ustawy KNF nie może przyjmować wniosków ani wydawać zezwoleń CASP, a po tej dacie firmy bez takiego zezwolenia utracą podstawę legalnego świadczenia usług w Polsce.
- Koalicja rządząca dysponuje ok. 240–248 głosami w 460-osobowym Sejmie, a do odrzucenia weta potrzeba 276 głosów (3/5) — prezydenckie weta są więc w praktyce nie do przełamania bez głosów opozycji.
Źródło: businessinsider.com.pl
Kontekst i tło
Karol Nawrocki objął urząd prezydenta 6 sierpnia 2025 r. Pierwszy głośny konflikt legislacyjny z rządem Donalda Tuska wybuchł już dwa tygodnie później: 21 sierpnia 2025 r. prezydent zawetował tzw. ustawę wiatrakową — nowelizację liberalizującą zasadę 10H, z którą powiązano przedłużenie mrożenia cen energii. Od tego czasu tempo blokad nie spadło: według zestawienia TVN24 już w pierwszych 100 dniach prezydentury Nawrocki zawetował więcej ustaw niż niektórzy wcześniejsi prezydenci przez całą kadencję. To właśnie wtedy w debacie publicznej upowszechniło się określenie „wetomat”, którym rząd i część mediów opisują prezydencką praktykę.
Drugi plan tej historii to unijne rozporządzenie MiCA (Markets in Crypto-Assets, rozporządzenie UE 2023/1114). Weszło ono w życie 29 czerwca 2023 r., przepisy o tokenach powiązanych z aktywami (ART) i tokenach pieniądza elektronicznego (EMT) stosuje się od 30 czerwca 2024 r., a w pełni — łącznie z reżimem zezwoleń dla dostawców usług w zakresie kryptoaktywów (CASP) — od 30 grudnia 2024 r. we wszystkich państwach Unii. Jako rozporządzenie MiCA obowiązuje w Polsce bezpośrednio: brak polskiej ustawy nie uchyla jego stosowania, ale pozbawia Polskę krajowej ścieżki licencyjnej i organu nadzoru. To właśnie tę lukę miała wypełnić wetowana ustawa o rynku kryptoaktywów, powierzająca nadzór KNF.
Źródło: tokfm.pl
Szczegółowa analiza
Pakiet decyzji z 11 czerwca. Tego dnia z Kancelarii Prezydenta wyszło dziesięć rozstrzygnięć: siedem podpisów i trzy weta. Zawetowane zostały: nowelizacja Ordynacji podatkowej i Kodeksu karnego skarbowego (druk 2288), ustawa o rynku kryptoaktywów (druk 2363) oraz ustawa dotycząca m.in. zasad dopuszczania do zawodu lekarzy wykształconych poza Unią Europejską (druk 2456). Decyzje potwierdziły niezależnie od siebie m.in. Business Insider Polska, Onet, „Rzeczpospolita”, Polsat News i „Fakt”.
Trzecie weto wobec tej samej ustawy. Sejm uchwalił trzecią wersję ustawy o rynku kryptoaktywów 15 maja 2026 r., po tym, jak dwie wcześniejsze wersje również zostały zawetowane. Money.pl relacjonował, że prezydent konsekwentnie argumentował przy kolejnych wetach, iż przepisy stanowią „nadregulację” i mogłyby „wypchnąć polskie firmy za granicę”. Kancelaria Prezydenta twierdzi przy tym, że trzecia wersja ustawy różni się od poprzednio zawetowanej tylko jednym przepisem. To stanowisko prezydenta odnotowały zgodnie media — natomiast samodzielne porównanie tekstów obu druków sejmowych wykracza poza zakres tego artykułu i pozostaje tezą do sprawdzenia.
Ile naprawdę wynosi licznik blokad? Media — m.in. „Wprost” — podają, że od zaprzysiężenia prezydent nie podpisał 37 ustaw. Kluczowy jest jednak sposób liczenia: ta liczba sumuje dwa różne instrumenty konstytucyjne — weto ustawodawcze, czyli wniosek o ponowne rozpatrzenie ustawy przez Sejm, oraz prewencyjne skierowanie ustawy do Trybunału Konstytucyjnego przed podpisem. Na tle historycznym zestawienie wygląda następująco: Aleksander Kwaśniewski zawetował 35 ustaw w ciągu dwóch kadencji (1995–2005), z czego większość w okresie koabitacji z rządem Jerzego Buzka; Lech Kaczyński — 18 ustaw (2005–2010), głównie wobec rządu Donalda Tuska; Bronisław Komorowski — zaledwie 4 (2010–2015). Jeśli więc liczyć wszystkie odmowy podpisu łącznie, Nawrocki w 10 miesięcy przekroczył dorobek każdego z poprzedników; przy porównaniu „weto do weta” wynik zależy od metodologii, a oficjalnego, jednolitego rozbicia liczby 37 na weta i wnioski do TK nie udało nam się potwierdzić w niezależnych źródłach.
Termin 1 lipca 2026 r. i konsekwencje dla rynku. Zgodnie z art. 143 ust. 3 MiCA podmioty, które świadczyły usługi w zakresie kryptoaktywów zgodnie z prawem krajowym przed 30 grudnia 2024 r., mogą działać w okresie przejściowym maksymalnie do 1 lipca 2026 r. albo do chwili uzyskania lub odmowy zezwolenia CASP — zależnie od tego, co nastąpi wcześniej. Polska nie przyjęła przepisów skracających ten okres, obowiązuje więc maksymalny unijny termin. KNF komunikowała, że do końca okresu przejściowego dostawcy usług kryptoaktywów mogą kontynuować działalność w Polsce w sposób nieregulowany. Problem zaczyna się po tej dacie: bez krajowej ustawy wyznaczającej organ nadzoru KNF nie ma kompetencji, by przyjmować wnioski i wydawać zezwolenia CASP — mimo że samo rozporządzenie obowiązuje bezpośrednio. W efekcie, jak wskazują m.in. analizy Bankier.pl, po 1 lipca 2026 r. firmy działające wyłącznie na podstawie polskiego rejestru walut wirtualnych (reżimu AML) utracą podstawę prawną działalności — chyba że zdążyły uzyskać zezwolenie CASP w innym państwie Unii. Weto z 11 czerwca zapadło na niespełna trzy tygodnie przed tym terminem.
Źródło: businessinsider.com.pl
📄 Rozporządzenie MiCA — najważniejsze informacje (PDF, źródło: knf.gov.pl)
Dwie narracje — co ma oparcie w dokumentach. Narracja rządowa o „wetomacie” opiera się na twardych liczbach: tempo blokad jest bezprecedensowe na tle III RP, a weta są nieprzełamywalne, bo do ich odrzucenia potrzeba 276 głosów, podczas gdy koalicja rządząca dysponuje ok. 240–248 mandatami w 460-osobowym Sejmie. Narracja prezydencka o „przeregulowaniu” też nie jest pozbawiona zaplecza: raport Warsaw Enterprise Institute ostrzega, że Polska może stracić rynek krypto — przy czym jako przyczynę wskazuje opóźnienie we wdrożeniu przepisów MiCA, a więc skutek przedłużającego się impasu, w którym swój udział mają i kształt ustawy, i kolejne weta. Obie strony posługują się zatem prawdziwymi elementami: rząd — rekordową statystyką blokad, prezydent — realnymi obawami części branży o kształt regulacji. Rozstrzygające jest jednak to, że bez jakiejkolwiek ustawy Polska zostaje bez krajowego nadzoru i ścieżki licencyjnej, a termin przejściowy jest sztywny i wynika wprost z rozporządzenia unijnego.
Co pozostaje otwarte
- Czy trzecia wersja ustawy naprawdę różni się tylko jednym przepisem — twierdzenie Kancelarii Prezydenta wymagałoby porównania pełnych tekstów druków sejmowych; to materiał na osobną analizę.
- Pełne porównanie z Lechem Wałęsą i Andrzejem Dudą — źródła podają rozbieżne liczby ich wet, zależnie od przyjętej metodologii liczenia, więc nie włączamy ich do zestawienia.
- Czy Polska jest ostatnim państwem UE bez przepisów wdrażających MiCA — takiego kategorycznego potwierdzenia nie znaleźliśmy w dostępnych źródłach; udokumentowane jest jedynie, że na czerwiec 2026 r. polska ustawa wciąż nie istnieje.
Podsumowanie
11 czerwca 2026 r. prezydent Karol Nawrocki zawetował trzy ustawy — w tym po raz trzeci ustawę o rynku kryptoaktywów — i podpisał siedem innych. Media wyliczają, że od początku kadencji nie podpisał już 37 ustaw, choć ta liczba łączy weta z wnioskami do Trybunału Konstytucyjnego. Dla porównania Aleksander Kwaśniewski zawetował 35 ustaw przez 10 lat, Lech Kaczyński 18, a Bronisław Komorowski 4. Koalicja rządząca nie ma 276 głosów potrzebnych do odrzucenia weta, więc blokady są skuteczne. Najpoważniejszy praktyczny skutek dotyczy rynku kryptowalut: unijne rozporządzenie MiCA obowiązuje w Polsce bezpośrednio, ale bez polskiej ustawy KNF nie może wydawać zezwoleń dla firm kryptowalutowych. Okres przejściowy upływa 1 lipca 2026 r. — po tej dacie firmy bez zezwolenia uzyskanego w Polsce lub innym kraju UE stracą podstawę legalnego działania. Prezydent uzasadnia weta tym, że ustawa to „nadregulacja”, która może wypchnąć polskie firmy za granicę; rząd mówi o „wetomacie” blokującym państwo. Obie narracje opierają się na prawdziwych elementach, ale skutek impasu jest jeden: Polska zbliża się do twardego unijnego terminu bez krajowego nadzoru nad rynkiem kryptoaktywów.
